Kim Kimdir?
HTŞ ile yaşadığı anlaşmazlık sonucu bölgeden ayrılma kararı alan, Cund uş Şam lideri: Ebu el Velid Müslim el Şişani
HTŞ ile yaşadığı anlaşmazlık sonucu bölgeden ayrılma kararı alan, Cund uş Şam lideri: Ebu el Velid Müslim el Şişani
HTŞ Lideri: Ebu Muhammed el Culani
Ahmed Hüseyin el-Şaraa adı ile 1982’de Riyad’da (Suudi Arabistan) doğdu. 1989’da 7 yaşında ailesi ile birlikte Suriye’ye döndü. Köken olarak Golanlı bir ailenin çocuğu olan ve bu sebeple Culani künyesini kullanan Şaraa gençliği boyunca Şam’ın Mezze mahallesinde ikamet etti. Şam Üniversitesi Medya Fakültesi’ndeki eğitimini yarıda kesip Irak’ta ABD güçlerine karşı savaşa katılmaya gitti. Musul’da ABD unsurlarına karşı çatışmalara girdikten kısa bir süre sonra Zerkavi’nin liderliğindeki Irak el-Kaidesi’ne katıldı. 2006’da Amerikan güçleri tarafından yakalanarak tutuklandı. Ebu Gureyb, Taci ve Bucca hapishanelerinde 5 sene tutuklu kaldı. Mart 2011’de Taci hapishanesinden salınan Culani yanındaki az sayıda adamıyla Suriye’ye geri döndü. 2012’nin ilk aylarında Suriye’de Nusra Cephesi’ni kurdu. Daeş lideri Bağdadi’nin Nusra Cephesi’nin kendilerine bağlı olduğuna dair açıklamaları üzerine el-Kaide’ye biatlı olduklarına dair ilanı yaparak Suriye’deki el-Kaide kolu olduklarını tasdik etti. 2016 yılında Nusra Cephesi’ni fesh ederek Şam Fetih Cephesi’ni kurarken 2017’de ise nihai olarak Heyet Tahrir Şam’ı kurdu.
YPG/PKK’nın Uyuşturucu Baronu: Ebu Dalo
“Ebu Dalo” takma isimli Fuad Muhammed Cemil’in Kürt asıllı olduğu ifade edilmektedir. Doğum tarihine ilişkin net bilgi bulunmasa da 60’lı yaşlarda olduğu ve Suriye’nin Kamışlı kentinde yaşayan tanınmış bir kaçakçı ve uyuşturucu baronu olduğu belirtiliyor. Takipçileri tarafından “Ada Prensi” olarak da anılmaktadır.     1970’li yıllarda Kamışlı’da valiz ticareti yapan Abu Dalo, Esed ailesine yakın Suriye Hava Kuvvetleri’nde görev alan Cemal Hassan ile tanışmasıyla birlikte çevre bölgelerde kaçakçılık faaliyetlerine başlamıştır. Hassan ile yakın ilişkileri sayesinde bölgede denetime tabii tutulmamış ve Irak-Suriye geçiş kapıları olan El-Tanf ve Al-Yarubiyah’ta kaçak yollarla ticaret yapmıştır.[1]   Esed rejimiyle kuvvetli bağlantıları olan Dalo’nun özellikle 80’lerden itibaren petrol kaçaklığı yapmaya başladığı bilinmektedir. 1991 Körfez Savaşı sırasında da özellikle sigara ve uyuşturucu gibi malların ticaretini yaptığı iddia edilmektedir.[2]   Khairat Al-Jazirah Company ve Al-Hafiz Company adında iki şirkete sahip olduğu ve şirketlerin oğulları tarafından yönetildiği iddia edilmektedir.[3]   Suriye’deki petrol ve doğal gaz konusunda önde gelen şirketlerden biri olan ve Esed rejimiyle yakınlık gösteren[4] “al-Qaterji” grubu ile çalışmaktadır.[5] Ayrıca Rumaylan petrolünü Irak Kürt Bölgesel Yönetimi’ndeki Aslanoğlu[6] firmasıyla Barzani’ye yakın bağlı bir şirkete sattığı bilinmektedir.[7]   Günümüzde başta petrol, gaz, buğday, arpa, pamuk, gübre, döviz ticareti olmak üzere Suriye’deki birçok temel ürünün ticaretini yapmakta ve sözde Özerk Yönetim’in ekonomisinin büyük çoğunluğunu tekelinde bulundurmaktadır.   Bölgede PYD, Esed rejimi ve Barzani[8] dahil birçok aktörle çalışan Dalo hakkında birçok yolsuzluk ve sömürü iddiaları bulunmaktadır. Suriye’nin kuzeyindeki ekonomik hakimiyeti yüzünden anlaşmazlıklar çıkmış ve bölge halkının tepkisini çekmiştir.[9]   Güncel olarak tahmini serveti yaklaşık olarak 2,7 milyar dolar olduğu belirtilmektedir.   PYD/YPG’nin ürettiği uyuşturucunun ticaretini Hizbullah ve Lübnan’a ihraç etmiş, elde ettiği gelirler PYD/YPG’yi finanse etmiştir.[10]   PKK kadrosu içinde Mazlum Abdi çizgisi ile yakın olduğu ifade edilmektedir.[11]   7 Ocak 2021’de oğlu Hidra’nın düğününde havai fişekli  silahlı kutlamalar yaptığı için halkın huzurunu bozmaktan ve koronavirüs tedbirlerine uymamak gibi sebeplerden dolayı YPG güçleri tarafından gözaltına alınmıştır. [12] Belirli bir sürenin ardından serbest bırakılmıştır.     [1] https://twitter.com/abdullahawez/status/1388907235875639302 [2] https://www.syria.tv/أبو-دلو-رامي-مخلوف-الإدارة-الذاتية-وأغنى-رجل-شمال-شرقي-سوريا [3] https://aljanad.net/حوت-التجارة-العابرة-للحدود-الإدارة-ال/ [4] https://twitter.com/ObaidaHitto/status/1388937941679026186 [5] https://www.jesrpress.com/2019/02/10/علاقة-القاطرجي-وشريكه-أبو-دلو-بأزمة-ا/ [6] https://aljanad.net/حوت-التجارة-العابرة-للحدود-الإدارة-ال/ [7] https://twitter.com/abdullahawez/status/1388908813076549635 [8] https://xeber24.org/archives/319629 [9] https://xeber24.org/archives/320080  [10] https://twitter.com/OmerOzkizilcik/status/1388932387447480322 [11] https://aljanad.net/حوت-التجارة-العابرة-للحدود-الإدارة-ال/ [12] https://aramme.com/hashtag/17833/ابو-دلو
PKK’nın Suriye’deki Müzakerecisi: Alder Halil
Alder kod adlı[1] Velid Halil, 1970’de Suriye’nin Haseke kentinde doğmuştur. [2]   1988 lise eğitimini tamamlayan Halil, 1989’da PKK’ya katılmıştır.[3]   1992’den 2003’e kadar Lübnan, Suriye ve Irak’ta PKK saflarında terör eylemlerinde bulunmuştur. [4][5]   PKK saflarında gerçekleştirdiği terör faaliyetleri sırasında bir elini kaybettiği bilinmektedir.[6]   PKK’nın Suriye oluşumu olan PYD’nin kurucu üyelerindendir.[7]   2011’de  kurulan çatı örgüt, TEV-DEM’de Yönetim Kurulu Üyesi olarak seçilmiş 2018’e kadar örgütün Eşbaşkanlığını yürütmüştür. [8]   2012’deki ENKS – PYD müzakerelerinde Erbil anlaşmasının yapılmasında rol oynamıştır.[9]   2013 itibariyle PYD Eşbaşkanı Salih Müslim’in yardımcısı olarak Kamışlı bölgesindeki faaliyetleri organize etmiştir.   2016’da ABD’li diplomat Brett McGurk ile görüşmesi açık kaynaklara yansımıştır.[10]   PKK Merkez Komite Üyesi de olan Halil, 2018’de yapılan üçüncü parti genel konferansı sonrası TEV-DEM Diplomatik İlişkiler Sorumlusu olmuştur.   25 Şubat 2020’de partinin sekizinci konferansında PYD Eşbaşkanlık Konseyi Üyesi görevini üstlenmiştir.   Terör örgütü PKK içerisindeki yapılanmada Mazlum Abdi ve ekibine karşı merkez PKK yanlısı bir tutum içerisinde olduğu iddia edilmektedir.   PYD-ENKS arasında yapılan görüşmelerde, "Roj Peşmergeleri, Peşmerge değil çetedir" açıklamasıyla ENKS tarafından müzakerelerde istenmeyen isim olmuştur.   Emre Güngör   [1]https://www.aa.com.tr/uploads/TempUserFiles/haber%2F2017%2F05%2FPKK_KCK_Terrorist_Organisation_s_Extensi.pdf  Sayfa 30. [2] https://anarcho-copy.org/free/demokratik-ozerklik-ve-yerinden-yonetim.pdf Sayfa 105. [3] https://anarcho-copy.org/free/demokratik-ozerklik-ve-yerinden-yonetim.pdf Sayfa 105. [4] https://anarcho-copy.org/free/demokratik-ozerklik-ve-yerinden-yonetim.pdf [5] https://aldarxelil.com/?page_id=586 [6] https://www.ft.com/content/555a8194-59eb-11e4-9787-00144feab7de [7] https://aldarxelil.com/?page_id=586 [8] https://aldarxelil.com/?page_id=586 [9] Fehmi taştekin, Rojava kürtlerin zamanı,  sayfa 238 [10] https://www.voanews.com/middle-east/us-envoys-trip-kobani-sparks-tension-between-us-and-turkey
Aimee Cutrona
Aimee Cutrona Suriye asıllı olduğu iddia edilen diplomat Aimee Cutrona, Biden yönetimi tarafından Şubat 2021’de Joel Rayburn’un yerine Suriye Özel Temsilci Vekili görevine atandı. Aimee Cutrona aynı zamanda Dışişleri Bakanlığı Yakın Doğu İşleri Bürosunda Levant İlişkilerinden Sorumlu Müsteşar Yardımcısı olarak görev yapıyor. Diplomatik kariyerine 1999’da başlayan Cutrona, ABD’nin El Salvador, Etiyopya, Katar ve Mısır’daki büyükelçiliklerinde çeşitli pozisyonlarda hizmet verdi. 2016-2019 arası dönemde Bahreyn’in başkenti Manama’da Misyon Şefi Yardımcılığı görevinde bulundu. Washington’daki görev döneminde Yakın Doğu İşleri Bürosu’nda Irak, Cezayir ve Tunus ile alakalı çalışmalarda bulundu. ABD’nin bölgedeki diplomatik faaliyetlerine katkı vermesi beklenen Cutrona, Mart ayında Suriye Muhalif ve Devrimci Güçler Ulusal Koalisyonu (SMDK) Başkanı Nasır el-Hariri ile Suriye’deki son gelişmelerin ele alındığı bir telefon görüşmesi gerçekleştirdi.
Filistin Kurtuluş Ordusu
Esed rejimi yanlısı Filistinli milis gücü Filistin Kurtuluş Ordusu (FKO) ülkede yaşayan Filistinlilerin zorla silah altına alınması uygulamasının aktörlerindendir. Bu özelliği ile bir nevi rejim ordusunun “Filistinliler Tugayı” işlevi görmektedirler. Esed rejimi ile benzer şekilde seküler Arap milliyetçisi çizgisindedir. 2020’ye kadar FKO lideri olan Tarık el-Hadra’nın kardeşi Tümgeneral Hazem el-Hadra ise Esed’in ordusunda bir dönem Hava Kuvvetleri Komutanlığı yapmıştır. Örgütün yıllardır liderliğini yürüten Tümgeneral Muhammed Tarık el-Hadra, 2020’de 79 yaşında ölünce yerine Tuğgeneral Ekrem Muhammed el-Salti getirildi. Esed rejiminin haricinde özellikle Filistinli milis gruplarla yakın ve koordineli ilişki içindelerdir. Şam, Rif Şam, İdlib ve Hama kırsalları, Dera ve Suveyde’de Hizbullah ve Rejim Ordusu ile birlikte çok sayıda çatışmaya katıldılar. Rejim ordusundan ayrı bir yapısı olmasına karşın rütbeli unsurları rejimin askeri okul ve kurumlarında eğitim almaktadır. Tarık el-Hadra’nın 2019’daki beyanına göre, 6000 aktif personeli olan FKO’nun savaşın başından bu yana en az 300 milisinin öldüğü bilinmektedir. Milis kayıplarının önemli kısmı Şam ve Suveyde kırsalındaki çatışmalarda gerçekleşmiştir. Çatışma kaynaklı kayıpların haricinde muhaliflere karşı savaşa taraf olmamak için firar girişiminde bulunan 30’dan fazla milisin de rejim tarafından işkence ile infaz edildiği bilinmektedir.      
Bakara Aşireti
Deyr ez-Zor’un en büyük ikinci aşireti olan Haseke, Halep ve Rakka’da da mensupları bulunan Bakara Aşireti’nin aynı zamanda Irak ve Türkiye’de de üyeleri bulunmaktadır. Büyük bir aşiretler birliği olan Bakara’nın net nüfusu bilinmemekle birlikte en az 500 bin mensubu olduğu  tahmin edilmektedir. Bu büyük nüfusun içerisinde birliği oluşturan çok sayıda orta ölçekli aşiret bulunmaktadır. Bakara aşireti birliğini oluşturan aşiretler şu şekilde sıralanabilir: Ebu Badran, Ebu Arab, Hamad Abed, Elayaan, Ebu Mayş, Ebu Musab, el Halamiyye, el-Meşhur, Abiydaat, Elbu Sultan, Ma’ra, Ebu Şelhuum. Aşiretin önde gelen liderlerinden Şeyh Navaf el-Beşir iç savaşın ilk yıllarında muhalif pozisyon ve söylemi ile rejim karşıtı konumda olsa da ilerleyen dönemde İran’ın aracılığıyla rejim ile uzlaşmıştır. Bu uzlaşı anlaşması Beşir’in İran tarafından etki altına alınmasına ve Deyr ez-Zor’da İran’ın siyasi ajandası doğrultusunda hareket etmesine yol açmıştır. Sünni Arap nüfustan müteşekkil olan aşiret, az sayıda Şii Arap da barındırmaktadır. Şecere olarak atalarını Ehli Beyt’e dayandıran aşiretin köklerini İran, bölgede Şii inancının yayılması için bir zemin olarak kullanmıştır. Bakara aşiretinin yoğun olarak yaşadığı Deyr ez-Zor kasaba ve köyleri 1980’den sonra önce Cemil Esed’in daha sonra da İran ve İran yanlısı unsurların çabalarıyla düşük seviyede de olsa Şiileşme temayülüne şahit olmuştur. Bölgede Hüseyniyeler dahi kurulmuştur. Aşiretin rejim yanlısı tutumu ve Şii azınlığı savaş döneminde rejim yanlısı milis gücü Liva el-Bakır’ın ortaya çıkmasıyla somutlaşmıştır. Üyelerinin ekseriyeti tarım ile geçimini sürdürmektedir. Aynı zamanda çok sayıda tüccar ve siyasi de yetiştiren aşiretin, bölgedeki siyasi etkisi Fransız ve Türk idarelerine kadar dayanan bir maziye sahiptir.  
Liva el-Bakır
Adını Şii inancının imamlarından Muhammed el-Bakır’dan esinlenen rejim yanlısı milis gücü Liva el-Bakır’ın kuruluşu, savaşın ilk yılları olan 2012’ye dayanmaktadır. Halep, Hama, Rakka ve çöl bölgelerinde rejim adına sayısız operasyonun parçası olarak çatışmalara girmiştir. Humus kırsalında da faal olan örgüt, özellikle Ithriya-Suhne yolu olmak üzere Humus kırsalında dönem dönem DEAŞ ile karşı karşıya da gelmektedir. Liva el-Bakır kuruluşundan bir kaç sene sonra İran’ın öncülüğünde oluşturulan Yerel Savunma Güçleri’nin çatısı altına girmiştir. Net milis sayısı bilinmemekle birlikte en güçlü dönemlerinde milis sayılarının 3 bine ulaştığı tahmin edilmektedir. Milislerinin büyük kısmı Bakara Aşiretine bağlıdır. Halep ve Deyr ez-Zor’da varlığı bulunan Bakara Aşireti, nüfus olarak ekseriyetle Sünni olsa da azınlık Şii üyeleri de bulunmaktadır. Liva el-Bakır’daki aşiret üyelerinin ekseriyeti Şii’dir. Suriyeli Şiilerin etkin olduğu bir milis gücü olarak Liva el-Bakır, İran’ın Suriye’deki yerel uzantıları içerisinde önemli bir yere sahiptir. Ayrıca Hizbullah ile de yakın temasta olan örgütün önde gelen liderleri Halid el-Hassan ve Ebu el-Abbas’ın 2006’da Hizbullah yanında İsrail’e karşı gönüllü olarak savaştıklarına dair iddialar mevcuttur. Halep’in rejim tarafından kuşatılmasında rol oynayan örgüt, Afrin operasyonu arefesinde Esed  rejimi tarafından sembolik destek amaçlı Afrin’e de militan yollamıştır. Örgüt, muhaliflerin Halep’ten çekilmesinden sonra Halep’te ulaşım sektörünü kontrolü altına alarak şehrin ekonomisinden pay elde edip Halep’teki konumunu tahkim etmiştir.
Biden Yönetiminin Ulusal Güvenlik Konseyi’nde "Orta Doğu ve Afrika Direktörü" Olması Beklenen Brett McGurk
20 Nisan 1973 tarihinde Pensilvanya eyaletinde doğan McGurk, hem siyaset bilimi hem de hukuk üzerine üniversite eğitimi almıştır. 2003 yılına dek kendi mesleğini icra etmiş daha çok hukuk ve yargı alanında çalışmalarını sürdürmüştür.[1] İlk olarak 2004 yılında ABD’nin Bağdat Büyükelçiliği’nde çalışmaya başlayan McGurk, 2012 yılına değin 3 büyükelçinin danışmanlığı da dahil olmak üzere çeşitli görevlerde bulunmuştur. Irak eski başbakanı Nuri el Maliki ile olan yakınlığıyla bilinmektedir.[2] Ayrıca 2005 ve 2009 yılları arasında (NSC)Ulusal Güvenlik Konseyi’nde çalışmış, savaş sonrası Irak’ın şekillendirilmesinde ve Irak ile ABD arasında imzalanan anlaşmalarda pay sahibi olmuştur.[3] Brett McGurk 2007 yılında George Bush tarafından Irak’ta uygulanmaya başlanan, askerlerin daha yoğun kullanıldığı ve güvenliğin sağlanmasının öncelik olduğu ‘’tırmanma’’ stratejisinin mimarlarındandı.[4] 2013 yılında DAEŞ’in en büyük genişlemesinden önce, McGurk Obama’yı birkaç kez uyarmış ve Irak yönetiminin tek başına DAEŞ tehdidiyle baş etmesinin mümkün olmadığını belirtmiştir. O dönemde tehdidi en önce fark edenlerden biri olması daha sonra kendisine Beyaz Saray’da ciddi kredi kazandırmıştır.[5] 2014 yılı ortalarında DAEŞ Irak topraklarının önemli bir bölümünün hâkimiyken Haydar el İbadi’nin göreve getirilmesi sürecinde öncü rol oynamıştır.[6] Irak ve Suriye’de DAEŞ karşıtı kurulan koalisyonun bir araya gelmesinde ve diğer ülkelerin koalisyona askeri/ekonomik anlamda destek sağlamasında uzun süreli çaba göstermiştir.[7] 2014 Eylül ayından 2015 Kasım’ına kadar bir önceki temsilci General John Allen’ın yardımcısı olarak görev yapan McGurk 2015 yılında görevi devralmış ve Obama tarafından DAEŞ’le mücadele uluslararası koalisyon ABD özel temsilcisi olarak atanmıştır. [8] Suriye’de yürütülen operasyonlarda YPG/PKK’ya özel önem veren McGurk, ABD tarafından YPG’ye verilecek silahların daha rahat teslim edilmesini ve YPG/PKK’nın meşruiyet kazanmasını sağlamak için SDG’nin kurulması fikri ortaya koymuştur.[9] McGurk; YPG/PKK’lı lider Polat Can ile birlikte çektirdiği fotoğraflar ve Türkiye aleyhine çalışmaları nedeniyle uzun süredir Ankara’nın tepkisini çekmekteydi.[10] Normal şartlarda görev süresi 2019 yılı Ocak sonunda dolacak olan McGurk, sürenin dolmasını beklemeden Trump’ın Suriye’den çekilme kararına yönelik yeni politikasına tepki olarak görevinden istifa etmiştir. Bu karar üzerine Trump kendisini tanımadığını belirtmiş ve McGurk’ü tribünlere oynamakla itham etmiştir.[11] Bu çalışma Duhan Can Yılmaz‘ın çalışmaları sonucu hazırlanmıştır Kaynakça: [1]http://www.allgov.com/news/appointments-and-resignations/ambassador-to-iraq-who-is-brett-mcgurk?news=844326[2]https://foreignpolicy.com/2012/03/27/opposition-emerges-to-obamas-choice-for-iraq-ambassador/[3]https://www.state.gov/r/pa/ei/biog/bureau/213058.htm[4]https://georgewbush-whitehouse.archives.gov/government/mcgurk-bio.html[5]https://abcnews.go.com/Politics/times-obama-administration-warned-isis-threat/story?id=25843517[6]https://www.reuters.com/article/us-mideast-crisis-usa-mosul-exclusive-idUSKCN12314Z[7]https://www.pbs.org/newshour/nation/defense-foreign-ministers-plan-next-steps[8]https://www.reuters.com/article/us-mideast-crisis-whitehouse-mcgurk/obama-names-brett-mcgurk-as-envoy-to-coalition-fighting-islamic-state-idUSKCN0SH1XT20151023[9]https://www.haberler.com/en-tepedeki-isim-pkk-nin-amerika-yla-10303962-haberi/[10]https://www.dailysabah.com/politics/2016/02/03/us-special-envoy-meets-with-former-pkk-militants[11]https://www.bbc.com/news/world-us-canada-46661384
PKK’nın Gençlik Örgütü: Devrimci Gençlik Hareketi (Tewgera Ciwanên Şoreşger)
Yurtsever Devrimci Gençlik Hareketi (YDG-H), Türkiye içerisinde PKK’nın şehirlerde kurduğu gençlik örgütlenmesinin adıdır. 2013’te yapılandığı tahmin edilmektedir. 2016 yılında örgütün ismi Devrimci Gençlik Hareketi olarak değişti.  Yapının Kürtçe ismi Tevgera Ciwanên Şoreşger’dir. Söz konusu yapının bir paraleli de Suriye’de kurulmuştur. Tewgera Ciwanen Soreşger, YPG’nin Afrin, Kobani ve Kamışlı gibi kentlerde hakimiyet kurmasının ardından Suriye’ye gelen PKK üyelerinden oluşmaktadır. DGH’nin çeşitli ülke veya şehirler adına kurulan sosyal medya hesaplarında yer alan logolarında 2018 yılında kurulduğu yazmaktadır. Bu ilintinin Suriye yapılanmasıyla ilişkili olduklarını düşündürmektedir. DGH, yalnızca Türkiye’de veya Suriye’de değil, başta Avrupa ülkeleri olmak üzere PKK üyesi ve sempatizanlarının bulunduğu birçok ülkede faaliyet göstermektedir. Özellikle örgüt, Avrupa’da PKK’nın kurucu lideri Abdullah Öcalan lehine ve PKK’nın kuruluş yıldönümüne ilişkin çok sayıda yürüyüş düzenledi. Örgütlenmenin Suriye yapılanması da Avrupa ile benzeşen faaliyetlerinin yanı sıra yıllar içerisinde çok sayıda Kürt gencinin PKK saflarına katılmaya zorladı. İsimleri çocuk kaçırma, öldürme veya sabotaj gibi eylemlerle anıldı. Son dönemde ENKS bürolarının yakılmasıyla suçlanan DGH, Rus askeri araçlarının yanı sıra ABD askerlerini de taşlayarak gözleri yeniden üzerine çekti. DGH’nin ABD askerlerini taşlama eylemi, Kandil’deki KCK üst yönetiminin ABD’ye olan bir mesajı olarak okunmaktadır.